Drewniany blat oświetlony naturalnym światłem, na którym leżą obok siebie: stara lampa elektronowa, beżowa karta perforowana, czarny układ scalony oraz nowoczesny czarny smartfon

Od ENIAC-a do iPhone’a – krótka historia cyfrowej rewolucji

3–4 minut

Współczesny smartfon, którego prawdopodobnie trzymasz teraz w dłoni, dysponuje mocą obliczeniową wielokrotnie przewyższającą superkomputery sprzed kilkudziesięciu lat. Jesteśmy tak przyzwyczajeni do natychmiastowego dostępu do informacji, że zapominamy, że jeszcze niedawno „chmura” była tylko zjawiskiem pogodowym, a komputer ważył tyle, co kilka ciężarówek. Droga do cyfrowej rzeczywistości nie była prosta – prowadziła przez laboratoria wojskowe, akademickie spory i garaże wizjonerów.

Wyścig gigantów: Kiedy komputer zajmował 72 metry kwadratowe

Zanim nastała era miniaturyzacji, ludzkość potrzebowała maszyn do szybkich obliczeń – początkowo głównie balistycznych na potrzeby armii. Choć o miano „pierwszego komputera” spierają się konstrukcje takie jak niemiecki Z3 Konrada Zusego, ABC czy brytyjski Colossus, to amerykański ENIAC stał się symbolem nowej ery.

Uruchomiony w 1946 roku ENIAC był kolosem. Ważył 30 ton i zajmował powierzchnię sporego mieszkania (72 m²). Jego następcą był UNIVAC z 1951 roku – pierwszy komputer wykorzystany do celów komercyjnych (m.in. w spisie ludności), który kosztował około miliona dolarów za sztukę.

Czarno-białe zdjęcie dwóch inżynierów w koszulach i krawatach obsługujących ogromny komputer ENIAC, składający się z wysokich szaf i plątaniny kabli.

Rewolucja PC: Myszki, Garaże i Wielki Błękit

Przełom nastąpił w latach 70., kiedy technologia zaczęła powoli trafiać do szerszego grona. Mało kto wie, że to kojarzona głównie z kserokopiarkami firma Xerox stworzyła w 1973 roku model Alto. Był to jeden z pierwszych komputerów z graficznym interfejsem i obsługą myszki, który wyznaczył kierunek rozwoju branży. Nie był to jednak sprzęt dla przeciętnego Kowalskiego – wyprodukowano zaledwie 2 tysiące egzemplarzy, które służyły głównie jako prototypy badawcze.

Niedługo potem, w 1976 roku, firma Apple wprowadziła na rynek swój pierwszy komputer (Apple 1). Prawdziwy przełom nastąpił jednak w 1981 roku. Wtedy gigant rynku, firma IBM, wypuściła swój pierwszy komputer osobisty (PC). Wyróżniał się on elastyczną architekturą i stał się standardem, który wprowadził komputery do biur i domów.

Atari i Commodore: Rozrywka wchodzi do salonu

Komputery przestały być tylko narzędziami do pracy. W latach 80. w naszych domach zagościły marki takie jak Atari czy Commodore. To dzięki nim miliony ludzi odkryły, że elektronika może służyć do zabawy, a gry komputerowe zyskały ogromną popularność.

W 1985 roku Microsoft wprowadził pierwszą wersję Windows. Choć początkowo była to tylko graficzna nakładka, zapoczątkowała proces odchodzenia od skomplikowanych komend tekstowych na rzecz „okienek”, które zdominowały nasze ekrany w kolejnej dekadzie.

Młody chłopak siedzący przy biurku w pokoju w stylu lat 80., piszący na klawiaturze starego, beżowego komputera z monitorem kineskopowym.

Zimna wojna, naukowcy i narodziny Internetu

Równolegle do rozwoju sprzętu, rodziła się Sieć. Geneza Internetu jest dwojaka. Z jednej strony, po wystrzeleniu Sputnika, USA powołało agencję ARPA, chcąc stworzyć sieć komunikacyjną odporną na ewentualny atak atomowy. Z drugiej strony, naukowcy po prostu potrzebowali sposobu na szybką wymianę danych i wyników badań między odległymi ośrodkami.

Tak powstał ARPANET – bezpośredni przodek Internetu. Kluczowy moment nadszedł 29 października 1969 roku, kiedy to nawiązano pierwsze połączenie między komputerami w Kalifornii. Zaledwie dwa lata później, w 1971 roku, Ray Tomlinson opracował pocztę elektroniczną (e-mail), która błyskawicznie stała się hitem.

A skąd wzięło się Wi-Fi? Jego protoplastą była sieć ALOHANet, uruchomiona w 1970 roku na Hawajach. Uniwersytet Hawajski połączył węzły na różnych wyspach za pomocą fal radiowych, a nie kabli. Doświadczenia te stały się fundamentem dzisiejszej technologii bezprzewodowej.

Od WWW do smartfona

Internet stał się przyjazny dla ludzi dopiero na przełomie lat 80. i 90., gdy Tim Berners-Lee w ośrodku CERN stworzył projekt World Wide Web (WWW). Dzięki temu zyskaliśmy strony internetowe i hiperłącza, co zmieniło komputer z „prywatnego magazynu danych” w okno na świat.

Kolejnym kamieniem milowym była mobilność. W 2008 roku sprzedaż laptopów (notebooków) w USA po raz pierwszy przewyższyła sprzedaż komputerów stacjonarnych. Prawdziwą rewolucją okazały się jednak telefony z dostępem do sieci. Choć próby podejmowano wcześniej, to premiera iPhone’a w 2007 roku zdefiniowała współczesnego smartfona. Dziś te urządzenia łączą w sobie cechy komputera, telefonu, kamery i telewizora, a w 2022 roku sprzedano ich na świecie ponad 1,2 miliarda.

Zbliżenie na dłonie trzymające nowoczesny smartfon, na którego ekranie wyświetlona jest mapa z nawigacją GPS

Rewolucja informatyczna to historia przyspieszenia. Od 30-tonowego giganta ENIAC-a, przez domowe Atari i biurowe IBM PC, aż po bezprzewodową sieć, której korzenie sięgają Hawajów. Technologia zniosła bariery czasu i przestrzeni. Teraz największym wyzwaniem nie jest już dostęp do informacji, ale umiejętność mądrego i bezpiecznego korzystania z niej w obliczu nowych zagrożeń.

Laptec
Laptec

Jesteśmy zespołem, dla którego sprzęt komputerowy nie ma tajemnic. Od lat specjalizujemy się w sprzedaży poleasingowego sprzętu IT klasy biznes. Łączymy technologiczną jakość marek Dell, HP, Lenovo i Apple z ceną, która nie obciąża budżetu.

Artykuły: 27